Jesień ma kilka różnych początków

Kalendarzowa jesień rozpoczyna się 22 września i pod tym względem sprawa jest prosta. Od dzisiaj możemy więc oficjalnie pożegnać kalendarzowe lato.

Astronomowie każą jednak jeszcze trochę poczekać. Astronomiczna jesień rozpoczyna się w momencie równonocy jesiennej, kiedy Słońce przechodzi przez równik niebieski. W 2026 roku nastąpi to 23 września o godz. 2:05 czasu polskiego.

Wbrew popularnemu określeniu „równonoc” dzień i noc nie mają wtedy w konkretnym miejscu dokładnie po 12 godzin. Wynika to m.in. ze sposobu, w jaki określamy moment wschodu i zachodu Słońca oraz z załamania światła w atmosferze. Moment, kiedy długość dnia i nocy jest najbardziej zbliżona, przypada nieco później.

Meteorolodzy jesień mają już od trzech tygodni

Jeszcze inaczej wygląda to w meteorologii. Tutaj dla potrzeb prowadzenia obserwacji i porównywania danych przyjęto stałe granice pór roku. Meteorologiczna jesień rozpoczęła się więc już 1 września i potrwa do 30 listopada.

Jest jeszcze jesień, której nie da się rozpocząć konkretną kartką w kalendarzu – fenologiczna. Jej nadejście określa się na podstawie zmian zachodzących w przyrodzie.

To właśnie wtedy coraz wyraźniej przebarwiają się liście, dojrzewają charakterystyczne dla tej części roku owoce, a rośliny i zwierzęta przechodzą w kolejne fazy swojego rocznego cyklu. Termin zależy od pogody i może różnić się w poszczególnych częściach kraju, a nawet z roku na rok.

To kiedy właściwie zaczyna się jesień?

Najprostsza odpowiedź brzmi więc: zależy, którą jesień mamy na myśli.

Meteorologiczna trwa od 1 września. Kalendarzowa rozpoczyna się dzisiaj, 22 września. Na astronomiczną w 2026 roku poczekamy do godz. 2:05 w nocy z 22 na 23 września.

A ta najbardziej widoczna za oknem nie potrzebuje zegarka ani kalendarza. Na Mazurach poznamy ją po coraz chłodniejszych porankach, krótszych dniach i krajobrazie, który z tygodnia na tydzień będzie zmieniał kolory.